Amaso

El Vikicitaro
Salti al navigilo Salti al serĉilo
Amaso
Amaso
Aliaj projektoj
Commons-logo.svg Amaso en Komuneja kategorio
Wiktionary-logo-eo.png Amaso en Vikivortaro

Amaso estas la aro de la ordinaraj homoj.

Citaĵo
« Sidi en amaso da embaraso»
— Zamenhofa proverbaro
Citaĵo
« …tio, kion la kreemaj animoj eligas sur surfacon el la kolektiva nekonscio, tio efektive troviĝas en ĝi kaj pli aŭ malpli frue riveliĝos kiel fenomeno de la amasa psikologio»
— Carl Gustav Jung, Psikologiaj tipoj
Citaĵo
« La plej fortan kaj senperan sugestan efikon havas tiu poeto, kiu povas esprimi en konvena formo la plej supran tavolon de nekonscio. Ju pli profunde penetras rigardo de la krea spirito, des pli fremda ĝi iĝas al la amaso kaj des pli forta iĝas kontraŭstaro de tiuj, kiuj almenaŭ iom malsamiĝas disde la amaso. La amaso ne komprenas lin, sed nekonscie vivas per tio, kion li eldiras; kaj ne pro tio, ke li tion eldiras, sed pro tio ke ĝi vivas el tiu kolektiva nekonscio, en kiun li rigardis. »
— Carl Gustav Jung, Psikologiaj tipoj
Citaĵo
« ...fonto de la psikopatologio de la amasoj estas la psikopatologio de individuo»
— Carl Gustav Jung, Lukto kontraŭ la ombro
Citaĵo
« En komunumoj, fremdaj al amaseco, komunaj celo, ideoidealo servas kiel sola interligo, kio mem jam ekskludas multnombrecon. »
— José Ortega y Gasset, La ribelo de la amasoj (1930)
Citaĵo
« Efektive por eksenti amason kiel psikan realon ne necesas homaj amasiĝoj. Laŭ unusola homo oni povas difini, ĉu tio estas amaso aŭ ne. »
— José Ortega y Gasset, La ribelo de la amasoj (1930)
Citaĵo
« Elektitoj estas ne tiuj, kiuj orgojle metas sin pli supren… la plej radikale estas dividi la homaron je du klasoj: tiuj, kiuj postulas de si multon kaj sin mem ŝarĝas per komplikaĵoj kaj sindevigoj, kaj tiuj, kiuj postulas nenion kaj por kiuj vivi estas flosi laŭ fluo, restante tia kie li estas, kaj ne penante superkreski sin mem. »
— José Ortega y Gasset, La ribelo de la amasoj (1930)
Citaĵo
« …plebeco kaj premo de la amaso eĉ en rondoj tradicie elitaj estas karaktera signo de nia tempo. Tiel la intelekta vivo ŝajne postulema rilate la vivon, iĝas triumfa vojo de pseŭdointelektuloj, ne pensantaj, ne penseblaj kaj en neniu kazo akcepteblaj. »
— José Ortega y Gasset, La ribelo de la amasoj (1930)
Citaĵo
« Hodiaŭ ni vidas furoron de hiperdemokratio, ĉe kiu la amaso agadas senpere, ekster iu ajn leĝo, kaj per kruda premo trudas siajn dezirojn kaj gustojn»
— José Ortega y Gasset, La ribelo de la amasoj (1930)
Citaĵo
« La amaso forĵetas la malsimilan, neordinaran kaj plej bonan. Kiu estas ne kiel ĉiuj, kiu pensas ne kiel ĉiuj, riskas iĝi pario. Kaj estas klare, ke “ĉiuj” estas tute ne ĉiuj. »
— José Ortega y Gasset, La ribelo de la amasoj (1930)
Citaĵo
« Epoko de la amasoj estas epoko de gigantomanio. »
— José Ortega y Gasset, La ribelo de la amasoj (1930)
Citaĵo
« …tiun, kiu eksentis veran destinon de aristokrato, spektaklo de la amasoj vekas kaj flamigas kiel virga marmoro skulptiston»
— José Ortega y Gasset, La ribelo de la amasoj (1930)
Citaĵo
« …unue, hodiaŭ la amasoj atingis vivnivelon similan al tiu, kiu antaŭe ŝajnis esti destinita nur por malmultaj; due, la amasoj forlasis obeemon, ne subiĝas al iu ajn malplimulto, nek sekvas ĝin kaj ne nur ne atentas ĝin, sed eĉ forpremas ĝin kaj ĝin anstataŭas. »
— José Ortega y Gasset, La ribelo de la amasoj (1930)
Citaĵo
« …ordinara homo estas tiu surfaco, super kiu troviĝas historio de ĉiu epoko; en historio li estas la samo kiel marnivelo en geografio»
— José Ortega y Gasset, La ribelo de la amasoj (1930)
Citaĵo
« …historio same kiel agrikulturo dependas de valoj, ne de pintoj, de averaĝaj markiloj de la socia vivo, ne de altodiferenco. »
— José Ortega y Gasset, La ribelo de la amasoj (1930)
Citaĵo
« Ĉe universala voĉdonado la amasoj ne decidadis, ses aliĝadis al decido de tiu aŭ alia malplimulto. Tiuj lastaj proponis siajn “programojn” – bonega termino. Tiuj programoj — fakte programoj de kunvivo — invitadis la amason aprobi projekton de decido. »
— José Ortega y Gasset, La ribelo de la amasoj (1930)
Citaĵo
« La amaso estas tiuj, kiuj flosas laŭ fluo kaj ne havas orientilojn. »
— José Ortega y Gasset, La ribelo de la amasoj (1930)
Citaĵo
« …antaŭe ordinara homo eĉ ne supozis pri tia vivosenlimeco. Inverse, la vivo estis por li peza sorto. Li ekde naskiĝo perceptis ĝin kvazaŭ amason da obstakloj, al kiuj li devas obei kaj enpremiĝi je destinitan por li fendon. »
— José Ortega y Gasset, La ribelo de la amasoj (1930)
Citaĵo
« Jam tempas skizi per la unuaj du linioj psikologian bildon de la hodiaŭa amasa homo: tiuj du trajtoj estas — senhalta kresko de vivbezonoj kaj sekve senbrida ekspansio de la propra naturo kaj — due — denaska sendankemo al ĉio, faciliganta lian vivon. Ambaŭ trajtoj kreas tre konatan animan bildon — tiun de dorlotita infano»
— José Ortega y Gasset, La ribelo de la amasoj (1930)
Citaĵo
« En la tagoj de malsatribeloj popolaj amasoj kutime postulas panon kaj subtene al la postuloj kutime detruas bakejojn. Ĉu tio estas simbolo de tio, kiel la nuntempaj amasoj traktas — nur pli grandskale kaj inventeme — la civilizacion, kiu nutras ilin? »
— José Ortega y Gasset, La ribelo de la amasoj (1930)
Citaĵo
« La amasa homo, fidela al sia naturo, atentos nenion krom sin mem ĝis bezono devigos lin. Kaj ĉar ĝi ne devigas, do li ne atentas, konsiderante sin mastro de la vivo. Inverse, la homo neordinara, unika interne bezonas ion pli grandan kaj altan ol li mem, konstante sin komparas al ĝi kaj servas al ĝi propravole. Oni rememoru, kio diferencigas la elektiton de la ordinara homo — la unua postulas de si multon, la dua estas fascinita je si mem kaj postulas nenion! »
— José Ortega y Gasset, La ribelo de la amasoj (1930)
Citaĵo
« Amasa pensado estas la pensado de tiuj, kiuj por ĉiu demando jam havas respondon, kio estas facile kaj tute kontentigas. Inverse, neordinareco evitas juĝi sen antaŭa intelekta penado kaj konsideras dignan je si nur tion, kio ankoraŭ estas neatingebla kaj postulas plian pensoflugon. »
— José Ortega y Gasset, La ribelo de la amasoj (1930)
Citaĵo
« Kaj homojn, vivantajn inercie, ni nomas amaso ne pro ilia multnombreco, sed pro ilia inerciemo. »
— José Ortega y Gasset, La ribelo de la amasoj (1930)
Citaĵo
« …kiam al la ordinara homo la mondo kaj la vivo vaste malfermiĝis, lia animo al ili fermiĝis komplete. »
— José Ortega y Gasset, La ribelo de la amasoj (1930)
Citaĵo
« …nemalhavebla rajto pri propra opinio sen iuj ajn antaŭaj penoj por krei ĝin, ĝuste atestas tiun absurdan staton de homo, kiun mi nomas “amasa indigno”. Tio estas hermetikeco, enfermiĝo de animo. Ĉi-kaze — hermetikeco de konscio»
— José Ortega y Gasset, La ribelo de la amasoj (1930)
Citaĵo
« La amasa homo sentas sin perfekta. Al la homo neordinara por tio necesas granda aplombo, naiva kredo je sia perfekteco ne estas propra al li, ĝi estas trudita de vanteco kaj restas kvazaŭa, ŝajniga kaj dubinda por li mem. Do la memfidulo tiom bezonas aliulojn, kiuj konfirmus liajn elpensaĵojn pri si mem. »
— José Ortega y Gasset, La ribelo de la amasoj (1930)
Citaĵo
« Natura anima hermetikeco senigas lin je la ĉefa kondiĉo, necesa por eksenti sian nekompletecon — je ebleco kompari sin al la aliaj. Kompari signifus por momento seniĝi je si mem kaj enkorpiĝi en aliulon. Sed la ordinara animo ne kapablas al transformiĝo — por ĝi tio estas, ve, la truko tro komplika. »
— José Ortega y Gasset, La ribelo de la amasoj (1930)
Citaĵo
« Antaŭe en la eŭropa historio la plebaro neniam havis iluziojn pri siaj propraj “ideoj” rilate ion ajn… Ĝi aprobis aŭ kondamnis tion, kion elpensis kaj plenumis politikisto, subtenis lin aŭ senigis je la subteno, sed ĝiaj agadoj limiĝis je reago, ĉu aproba aŭ inverse, al krea volo de aliulo… Hodiaŭ inverse la averaĝa homo havas la plej certajn imagojn pri ĉio, kio okazas kaj devas okazi en la Universo. Do li malkutimiĝis aŭskulti. Por kio, se ĉiujn respondojn li trovas en si mem? »
— José Ortega y Gasset, La ribelo de la amasoj (1930)
Citaĵo
« Indus cetere pli detale esplori, kiel multaj plej karakteraj trajtoj de “aristokrato” de ĉiuj tempoj kaj popoloj kvazaŭ semoj donas amasajn burĝonojn. Strebo ekzemple fari ludon kaj sporton sia ĉefa okupo; per ĉiuj rimedoj — de higieno ĝis vestaro — dorloti sian propran korpon; lasi neniun romantikecon en rilatoj al la virinoj; kundividi libertempon kun la intelektuloj, interne malestimante ilin, kun plezuro fordonante por disŝirado al servistoj kaj ĝendarmoj; preferi reĝimon de absoluta povo al la demokratiaj diskutoj, ktp. »
— José Ortega y Gasset, La ribelo de la amasoj (1930)
Citaĵo
« …la amasa homo vidas en la ŝtato senpersonan forton kaj ĉar ankaŭ sin mem li sentas senpersona, do li konsideras ĝin la sia. »
— José Ortega y Gasset, La ribelo de la amasoj (1930)
Citaĵo
« Plejparto de la homoj ne havas propran opinion kaj necesas ke ĝi eniru en ilin de ekstere sub premo kiel ŝmiraĵo en mekanismon»
— José Ortega y Gasset, La ribelo de la amasoj (1930)

Vidu ankaŭ[redakti]