Wystan Hugh Auden

El Vikicitaro
Iri al: navigado, serĉi

Wystan Hugh Auden (21-a de februaro 1907 – 29-a de septembro 1973) estis brit-usona poeto kies vasta poeziaro traktas plurajn temojn centrajn de lia epoko.

Poezio[redakti]

Musée des Beaux Arts[redakti]

  • Pri suferado neniam malpravis
    L'Antikvaj Majstroj.
    • About suffering they were never wrong,
      The Old Masters.

Epitaph on a Tyrant[redakti]

  • Kiam li ridis, moŝtaj senatanoj knalis per rido,
    Kaj kiam li ploris, l'infanetoj mortis en la stratoj.
    • When he laughed, respectable senators burst with laughter,
      And when he cried the little children died in the streets.

Prozo[redakti]

"Squares and Oblongs" (Poets at Work (1948))[redakti]

  • Poeto estas, antaŭ ĉio, homo kiu pasie amas lingvon.
    • A poet is, before anything else, a person who is passionately in love with language.

"The Dyer's Hand" (eseo, 1955)[redakti]

  • Antaŭ ol plendi pri la obskureco de moderna poezio, homoj devus unue ekzameni siajn konsciencojn kaj demandi al si kun kiom da homoj kaj kiom da fojoj ili sincere kaj profunde jam kunhavis iun sperton kun alia; ili povus ankaŭ demandi al si kiom da poezio de iu ajn epoko ili povas honeste diri ke ili komprenas.
    • Before people complain of the obscurity of modern poetry, they should first examine their consciences and ask themselves with how many people and on how many occasions they have genuinely and profoundly shared some experience with another; they might also ask themselves how much poetry of any period they can honestly say that they understand.
  • Kelkaj libroj maljuste forgesiĝis; neniuj maljuste memoriĝas.
    • Some books are undeservedly forgotten; none are undeservedly remembered.
    • "Reading" (p.10)
  • Neniu poeto aŭ romanisto deziras ke li estus la sola kiu iam ajn vivis, sed la plejparto deziras ke ili estus la sola nun vivanta, kaj bona kvanto pasie kredas ke la deziro plenumiĝis.
    • No poet or novelist wishes he were the only one who ever lived, but most of them wish they were the only one alive, and quite a number fondly believe their wish has been granted.
    • "Writing" (p.14)
  • La poeto kiu skribas "liberan" verson estas kiel Robinson Crusoe sur la dezerta insulo: li devas ĉion por si kuiri, lavi kaj ripari mem. En kelkaj esceptaj kazoj, ĉi tiu vireca sendependeco produktas ion originalan kaj imponan, sed pli ofte la rezulto estas malordaĉo: malpuraj kovraĵoj sur la neordigita lito kaj malplenaj boteloj sur la nebalaita planko.
    • The poet who writes "free" verse is like Robinson Crusoe on his desert island: he must do all his cooking, laundry and darning for himself. In a few exceptional cases, this manly independence produces something original and impressive, but more often the result is squalor — dirty sheets on the unmade bed and empty bottles on the unswept floor.
    • "Writing" (p. 22)
  • La stato de la homaro estas kaj ĉiam estis tiom mizera kaj abomena ke, se iu dirus al la poeto 'Je Dio, ĉesu kanti kaj faru ion utilan kiel hejti la bolujon aŭ serĉi vindaĵojn,' kion justan kialon li povus diri kontraŭ? Sed neniu diras tion. La mem-nomita, senkvalifika flegisto diras, 'Kantu al la paciento kanton kiu kredigos lin ke mi, kaj mi sole, povas kuraci lin. Se vi ne povas aŭ ne volas, mi forprenos vian pasporton kaj sendos vin al la minioj.' Kaj la povra paciento delire krias, 'Mi petas, kantu al mi kanton kiu donos al mi dolĉajn sonĝojn anstataŭ premsonĝoj. Se vi kapablas, mi donos al vi apartamentegon en Novjorko aŭ ranĉon en Arizono.'
    • The condition of mankind is, and always has been, so miserable and depraved that, if anyone were to say to the poet: "For God's sake stop singing and do something useful like putting on the kettle or fetching bandages," what just reason could he give for refusing? But nobody says this. The self-appointed unqualified nurse says: "You are to sing the patient a song which will make him believe that I, and I alone, can cure him. If you can't or won't, I shall confiscate your passport and send you to the mines." And the poor patient in his delirium cries: "Please sing me a song which will give me sweet dreams instead of nightmares. If you succeed, I will give you a penthouse in New York or a ranch in Arizona."
    • "Writing" (p. 27)
  • Sen la Arto, ni havus nenian ideon de la sankta; sen la Scienco, ni ĉiam adorus falsajn diojn.
    • Without Art, we should have no notion of the sacred; without Science, we should always worship false gods.
    • "The Virgin & The Dynamo" (p. 62)
  • Ĉiuj poetoj ŝategas eksplodojn, fulmotondrojn, kirloventojn, amasbrulojn, ruinojn, scenojn de spektakla buĉado. La poeta imagpovo neniel ajn dezirindas en ŝtatestro.
    • All poets adore explosions, thunderstorms, tornadoes, conflagrations, ruins, scenes of spectacular carnage. The poetic imagination is not at all a desirable quality in a statesman.
    • "The Poet & The City" (p. 84)
  • Certagrade ĉiu usona poeto sentas ke la tuta respondeco por aktuala poezio ripozas sur liaj ŝultroj, ke li estas literara aristokratio de unu membro.
    • To some degree every American poet feels that the whole responsibility for contemporary poetry has fallen upon his shoulders, that he is a literary aristocracy of one.
    • "American Poetry" (p. 367)
  • Neniu opera intrigo povas esti bonsenca, ĉar homoj ne kantas kiam ili sentas bonsencaj.
    • No opera plot can be sensible, for people do not sing when they are feeling sensible.
    • "Notes on Music and Opera" (p.472)

Forewords and Afterwords (1973)[redakti]

  • En la malfrua Mezepoko estis sendube multaj en monaĥejoj kaj monaĥinejoj kiuj ne rajtis esti tie kaj devintus klopodi gajni sian vivon honeste en la mondo, sed hodiaŭ tre verŝajne estas multaj homoj klopodantaj gajni sian vivon en la mondo kaj pelataj per malsukceso en asilojn kies vera hejmo estus la klostro.
    • In the late Middle Ages there were, no doubt, many persons in monasteries and convents who had no business there and should have been out in the world earning an honest living, but today it may very well be that there are many persons trying to earn a living in the world and driven by failure into mental homes whose true home would be the cloister.
    • "The Protestant Mystics" (p.73)
  • Maŝinoj ne havas politikajn opiniojn, sed havas profundajn politikajn efikojn. Ili postulas striktan reguligon de tempon, kaj per la abolo de mana lerteco, ŝanĝis la plejmulton de la popolo de metiistoj al laboristoj. Tio estas, estas ĉiam malpli da postenoj kie homo povas fieri kaj satiĝi pri bone fari, ĉiam pli kiuj ne interesas en si mem kaj valoras nur pri la mono kiun ili donas.
    • Machines have no political opinions, but they have profound political effects. They demand a strict regimentation of time, and, by abolishing the need for manual skill, have transformed the majority of the population from workers into laborers. There are, that is to say, fewer and fewer jobs which a man can find a pride and satisfaction in doing well, more and more which have no interest in themselves and can be valued only for the money they provide.
    • "A Russian Aesthete" (p.279)
  • Junuloj, kiuj ankoraŭ malcertas pri sia identeco, ofte provas sinsekvon da maskoj esperante trovi tiun kiu konvenas al ili -- tiu, efektive, kiu ne estas masko.
    • Young people, who are still uncertain of their identity, often try on a succession of masks in the hope of finding the one which suits them — the one, in fact, which is not a mask.
    • "One of the Family" (p.369)
  • En iu ajn moderna urbo, granda kvanto de nia energio elspezendas pri ne vidi, ne aŭdi, ne flari. Novjorkano kun la sensa akuteco de afrika boŝmano tre baldaŭ freneziĝus.
    • In any modern city, a great deal of our energy has to be expended in not seeing, not hearing, not smelling. An inhabitant of New York who possessed the sensory acuteness of an African Bushman would very soon go mad.
    • "The Justice of Dame Kind" (p.464)
  • Nur povas blasfemi kredanto.
    • One can only blaspheme if one believes.
    • "Concerning the Unpredictable" (p.472)

Citaĵoj de intervjuoj[redakti]

  • Poeto, kiel poeto, havas nur unu politikan devon, tio estas, en sia propra skribo doni ekzemplon de la korekta uzo de sia gepatra lingvo, kiun oni konstante koruptadas. Kiam vortoj perdas sian sencon, fizika forto alprenas la lokon.
    • A poet, qua poet, has only one political duty, namely, in his own writing to set an example of the correct use of his mother tongue, which is always being corrupted. When words lose their meaning, physical force takes over.
    • Paris Review, intervjuoj "Writers at Work", 4a serio (p.251)

External links[redakti]

Wikipedia:eo
Vikipedio havas artikolon pri: