Aleksandr Isajeviĉ Solĵenicin (ruse: Александр Исаевич Солженицын; naskiĝis la 11-an de decembro 1918, Tvera provinco, RSFSR — mortis la 3-an de aŭgusto 2008, Moskvo, Rusio) estis rusa verkisto kaj historiisto, ricevinta en 1970 la Nobel-premion pri literaturo.
NOTO: Krom en la referencitaj citaĵoj, la tradukoj inkluditaj en tiu ĉi sekcio estas propraj de la vikicitaristo, kiu aldonis ilin.
« Kompreneble Dio estas senfine plurdimensia do ĉiu religio, kiu ekzistas sur la tero, reprezentas iun vizaĝon, iun flankon de Dio. Oni devas havi neniun negativan sintenon al iu ajn religio, sed tamen la profunda kompreno de Dio kaj la profunda apliko de la ordonoj de Dio estas malsamaj en diversaj religioj. »
« Ŝajne la plej malbonaj malamantoj de la rusia monarĥio ne povus por ties ekzekuto elpensi ulceron tiel okultrafan kiel figuro de Rasputin. Tiel lertan kombinon ke ĝuste rusa kamparano malhonorigu ĝuste la ortodoksan monarĥion kaj ĝuste forme de sankteco. »
« Казалось, худшие ненавистники российской монархии не могли бы в казнь ей придумать язвы такой броской, как фигура Распутина. Такого изобретательного сочетания, чтоб именно русский мужик позорил именно православную монархию и именно в форме святости[1]. »
« [...] ĉion ĉi faris ne socialismajsloganoj, sed la Ŝtata Dumao, ĝuste ĝiaj paroladoj tro ekscitis la socion kaj preparis al la revolucio. Kaj la revolucio venis kiel spontanea movado de rezervaj batalionoj, kie mankis regulaj sekretaj soldataj organizaĵoj. Dum farado de la revolucio eĉ ne unu revolucia partio sin montris, nek unu revoluciulo estis vundita aŭ gratita dum stratbataloj — sed kun des pli granda energio ili impetis kapti la predon, la potencon tuj en la unua diurno kaj enigi la okazinton en sian ideologion. Ĉĥeidze, Skobelev kaj Kerenskij ekgvidis la Soveton ne kiel gvidantoj de siaj partioj (ili estis eĉ hazarduloj en ili), sed kiel maldekstraj deputitoj de la Dumao. Tiel la revolucio komenciĝis sen revoluciuloj. »
« [...] это всё сделали не социалистические лозунги, а Государственная Дума, это её речи перевозбудили общество и подготовили к революции. А явилась революция как стихийное движение запасных батальонов, где и не было регулярных тайных солдатских организаций. В совершении революции ни одна из революционных партий не проявила себя, и ни единый революционер не был ранен или оцарапан в уличных боях — но с тем большей энергией они кинулись захватывать добычу, власть в первые же сутки и вгонять совершившееся в свою идеологию. Чхеидзе, Скобелев и Керенский возглавили Совет не как лидеры своих партий (они были даже случайны в них), но как левые депутаты Думы. Так революция началась без революционеров.[2]. »
« Kio pri la monarĥiismaj organizaĵoj? — ne ekzistis tiuj seriozaj, kaj des pli kapablaj al armita agado: ili eĉ per plumoj malkapablis, jam sen paroli pri la armiloj. Kio pri la Unio de la Rusa Popolo? Ĉio estis malplenaĵo, nenio ekzistis. »
« А монархические организации? — да не было их серьёзных, а тем более способных к оружию: они и перьями-то не справлялись, куда оружие. А Союз русского народа? Да всё дуто, ничего не существовало[6]. »
« La dinastio mortigis sin por ne kaŭzi sangoverŝadon aŭ, savu Dio, enlandan militon. Kaj ĝi kaŭzis — pli malbonan, pli longan, sed jam sen kuniganta trona standardo. »
« Династия покончила с собой, чтобы не вызвать кровопролития или, упаси Бог, гражданской войны. И вызвала — худшую, дольшую, но уже без собирающего тронного знамени[7]. »
« [pri Nikolao la 2-a (Rusio)] Tuj post aŭdi pri danĝero al sia familio li forlasis la armeon, forlasis la Ĉefkomandejon, forlasis la postenon de la Ĉefkomandanto — kaj impetis al la familio. »
« Едва услышал об опасности своей семье — и бросил армию, бросил Ставку, бросил пост Верховного — и помчался к семье[8]. »
« [pri Nikolao la 2-a (Rusio)] Li eĉ ne rememoris en tiu ĉi diurno, ke en lia Imperio ekzistas siaj bazaj leĝoj, kiuj tute malebligis iun ajn abdikon de la reganta Monarĥo (sed, laŭ la Paŭlo-leĝo: nur tronheredonto povis abdiki anticipe — kaj nur "se pro tio ne okazos obstakloj en la heredo"). Kaj sendube li ne povis abdiki ankaŭ je la heredonto. »
« Он даже не вспомнил в эти сутки, что в его Империи существуют свои основные законы, которые вовсе не допускали никакого отречения царствующего Государя (но, по павловскому закону: лишь престолонаследник мог отречься заранее — и то "если засим не предстоит затруднения в наследовании"). И сугубо не мог он отрекаться ещё и за наследника[9]. »
« La Provizora Registaro estiĝis sufiĉe sendepende de la cara abdiko aŭ neabdiko: se Nikolao la 2-a (Rusio) tiutage ne abdikus — la Provizora Registaro tamen proklamus sin je la 3-a horo de la 2-a de marto. (Laŭ ludo de la sorto, Miljukov supreniris sur altaĵon en la Katerina palaco 5 minutojn pli frue ola la Monarĥo en Pskovo prenis skribilon por subskribi sian unuan tagan abdikon. »
« Временное правительство возникало вполне независимо от царского отречения или неотречения: если бы Николай II в тот день и не отрёкся — Временное правительство всё равно возгласило бы себя в 3 часа дня 2 марта. (По игре судьбы Милюков поднялся на возвышение в Екатерининском дворце на 5 минут раньше, чем Государь во Пскове взял ручку для подписи своего первого дневного отречения).[11]. »
« Fino de la monarĥio iĝis abdiko de Miĥail. Li faris pli malbone ol abdiki: li baris ankaŭ por ĉiuj aliaj eventualaj tronheredontoj, li transdonis la potencon al la senforma oligarĥio. Ĝuste lia abdiko transformis la ŝanĝon de la monarĥo je la revolucio. »
« Концом монархии стало отречение Михаила. Он — хуже чем отрёкся: он загородил и всем другим возможным престолонаследникам, он передал власть аморфной олигархии. Его отречение и превратило смену монарха в революцию. (То-то так хвалил его Керенский.)[12]. »
« Февральская революция произошла как бы не в России, но в Петрограде, потом и в Москве за Россию, вместо неё, а всей России объявили готовый результат[13]. »
«Februaraj agantoj, senbatale, haste fordoninte la landon, preskaŭ ĉiuj postvivis, impetis al elmigrado kaj ĉiuj havis gravajn vortkapablojn — kaj tio ebligis al ili poste dum jardekoj bildigi sian disfalon kiel venkon de libera spirito. »
« Февральские деятели, без боя, поспешно сдав страну, почти все уцелели, хлынули в эмиграцию и все были значительного словесного развития — и это дало им возможность потом десятилетиями изображать свой распад как торжество свободного духа.[14]. »
Biografio en Vikipedio
Plurmedioj en Komunejo
Pliaj citaĵoj ĉe Pensoj pri la Februara revolucio.