« Tradicio de renkonto kaj regalo de alvenanta trupo fare de alia trupo firme enradikiĝis tiam en la Kaŭkaziaj trupoj; tiaj du trupoj nomis unu la alian kunaki, do amikoj. »
« Обычай встречи и угощения прибывающей воинской части какой-либо другой частью твердо укрепился тогда в кавказских войсках; такие две части называли себя кунаками, то есть друзьями[1]. »
« [en Kaŭkazio dum la Rusa-turka milito (1877–1878) ] Malbone statis la aferoj ankaŭ rilate la nutraĵojn. Tiutempe kampaj kuirejoj ne ekzistis. Kiam la trupoj estis moviĝantaj aŭ sen proviza ariero, ĉiu kuiris por si kion li povis. Tiurilate soldatoj kaj oficiroj suferis egale. »
« Плохо было и с пищей. В то время походных кухонь не существовало. Когда войска находились в движении или без обоза, как мы, то продукты раздавались по рукам, и каждый варил себе, что мог. В этом отношении солдаты и офицеры страдали одинаково[2]. »
«Infanterio estis bone armita je respektiva fusilo, sed mitralojn ĝi havis ege malmulte, nur po 8 je regimento, dum minimume necesis havi por ĉiu bataliono ne malpli ol 8 mitralojn, kalkulante po 2 por roto, kaj ankaŭ almenaŭ unu 8-mitralan teamon je dispono de regimentestro. Sume — ne malpli ol 40 mitraloj por 4-bataliona regimento kaj por divizio sekve 160 mitraloj; je divizio ja estis nur 32 mitraloj. Mankis certe bombokanonoj, kaj mangrenadoj, sed atendante kampan militon ilin komence de la milito havis neniu armeo, kaj pri ilia manko je tiu periodo la militan ministerion ne eblas kulpigi. Limigita nombro de municio estis terura, la plej granda problemo, kiu min ege zorgigis ekde komence [...]. »
« Пехота была хорошо вооружена соответствующей винтовкой, но пулеметов было у нее чрезмерно мало, всего по 8 на полк, тогда как минимально необходимо было иметь на каждый батальон не менее 8 пулеметов, считая по 2 на роту, и затем хотя бы одну 8-пулеметную команду в распоряжении командира полка. Итого — не менее 40 пулеметов на 4-батальонный полк, а на дивизию, следовательно, 160 пулеметов; в дивизии же было всего 32 пулемета. Не было, конечно, бомбометов, минометов и ручных гранат, но в расчете на полевую войну их в начале войны ни в одной армии не было, и отсутствие их в этот период войны военному министерству в вину ставить нельзя. Ограниченность огнестрельных припасов была ужасающей, крупнейшей бедой, которая меня чрезвычайно озабочивала с самого начала [...][3]. »
« Mi opiniis kaj opinias nun, ke normale la regimento devas esti 3-bataliona el 12 rotoj, en la divizio — 12 batalionoj, kaj en la korpuso — ne 2, sed 3 divizioj. »
« Я считал, да и теперь считаю, что нормально полк должен быть 3-батальонный 12-ротного состава, в дивизии — 12 батальонов, а в корпусе — не 2, а 3 дивизии[4]. »
« [...] laŭ tipo de nia artileria armilaro, nia artilerio estis adaptita, kaj eĉ tio je malalta grado, al la defenda batalo, sed certe ne al la ofensivo. »
« [...] по роду артиллерийского нашего вооружения наша артиллерия была приспособлена, да и то в слабой степени, к оборонительному бою, но никак не к наступательному[5]. »
« Certe neniu tiutempe supozis ke en ĉiuj frontoj plurmilionaj armeoj baldaŭ enfosos sin profunde ja la tero kaj transiros al tiu sistemo de militado, kiu estis tiom mokata dum la Japana kampanjo kaj estis speciale akre kritikata de germanoj, kiuj en tiu grandega milito unuaj transiris al la tranĉea milito. Sed almenaŭ jam antaŭ la milito estis klare, ke flanko kiu estos pli malforta, estos enfosanta sin je la tero, do sekve flanko kiu faros ofensivon devos koncentri grandan nombron de artilerio de diversaj kalibroj je elektitaj lokoj por dece prepari ofensivon de infanterio. Ĉio ĉi estis komplete neglektita kaj necesas agnoski, ke plejparto de la superaj artileriaj komandestroj tute ne pro sia kulpo ne sciis regi artileriajn amasojn en la batalo kaj ne povis profiti ilian utilon, kiun infanterio rajtus atendi. »
« Конечно, никто в то время не предполагал, что на всех фронтах миллионные армии в скором будущем глубоко закопаются в землю и перейдут к той системе войны, которая столь осмеивалась в японскую кампанию и в особенности жестоко критиковалась немцами, которые в эту великую войну первые перешли к позиционной войне. Но, во всяком случае, и до войны ясно было, что тот из противников, который окажется более слабым, будет зарываться в землю, что, следовательно, наступающий должен будет сосредоточивать крупные соединения артиллерии различных калибров на избранных участках, чтобы подготовлять надлежащим образом наступление пехоты. Все это было совершенно упущено, и нужно признать, что большинство высших артиллерийских начальников совсем не по своей вине не умели управлять артиллерийскими массами в бою и не могли извлекать из них ту пользу, которую пехота имела право ожидать[6]. »
«Aerarmeo komence de la kampanjo en nia armeo estis ekstreme subnivela. Aviadiloj malmultis, plejparto da ili estis malfortaj, de arkaika konstrukcio. Interalie ili estis ege necesaj por malproksima kaj proksima skoltadoj, kaj por korektado de artileria pafado, pri kio nek nia artilerio, nek niaj pilotoj havis imagon. Dum paca tempo ni ne prizorgis eblecon produkti aviadilojn hejme, en Rusio, kaj pro tio dum la tuta kampanjo ni ege suferis pro ilia malsufiĉo. La famaj "Ilja Muromec", pri kiuj oni tiom esperis, ne pravigis la esperojn. [...] Aerŝipojn tiutempe ni havis nur kelkajn, aĉetitajn kontraŭ alta prezo eksterlande. Tio estis arkaikaj, malfortaj aerŝipoj, kiuj ne povis doni kaj nek donis al ni iun ajn utilon. Resume, necesas agnoski ke kompare al niaj malamikoj ni estis teknike grave postrestintaj kaj certe malsufiĉo de teknikaĵoj povis esti kompensata nur per troa sangoverŝado, kio, kiel videblos poste, havis siajn sufiĉe malbonajn sekvojn. »
« Воздушные силы в начале кампании были в нашей армии поставлены ниже всякой критики. Самолетов было мало, большинство их были довольно слабые, устаревшей конструкции. Между тем они были крайне необходимы как для дальней и ближней разведки, так и для корректирования артиллерийской стрельбы, о чем ни наша артиллерия, ни летчики понятия не имели. В мирное время мы не озаботились возможностью изготовления самолетов дома, у себя в России, и потому в течение всей кампании значительно страдали от недостатка в них. Знаменитые «Ильи Муромцы», на которых возлагалось столько надежд, не оправдали себя. [...] Дирижаблей у нас в то время было всего несколько штук, купленных по дорогой цене за границей. Это были устаревшие, слабые воздушные корабли, которые не могли принести и не принесли нам никакой пользы. В общем, нужно признаться, что по сравнению с нашими врагами мы технически были значительно отсталыми, и, конечно, недостаток технических средств мог восполняться только лишним пролитием крови, что, как будет видно, имело свои весьма дурные последствия[7]. »
« [pri pluraj militestroj-fuŝuloj] [...] atestado de la oficiroj estis farata de atestaj komisionoj, sufiĉe senrespondecaj pri siaj atestadoj. Ĉe konata rusa bonanimeco kaj neglektemo ofte okazis ke maltaŭgan kandidaton oni atestis bone, esperante pli rapide seniĝi je li danke al nova, pli alta nomumo, sen malagrablaĵoj kaj plendoj fare de la ofendito. »
« [...] аттестации офицеров составлялись аттестационными комиссиями, вполне безответственными за свои аттестации. При известном русском добродушии и халатности зачастую случалось, что недостойного кандидата аттестовали хорошо в надежде поскорей избавиться от него посредством нового, высшего назначения без неприятностей и жалоб со стороны обиженного[8]. »
« Aprezante siajn privilegiojn, gvardiaj oficiroj opiniis ke inter ili maltaŭguloj ne povas esti (kio efektive estis malvero), kaj plurfoje okazis ke gvardia estraro lasis danke al siaj malseveraj atestadoj personojn evidente malkapablajn iĝi komandestroj de regimentoj en la armeo, opiniante ke en la elitaj trupoj kiel gvardio tiuj ĉi homoj ne povas esti komandestroj de apartaj taĉmentoj dum en la armeo tio ne estas problemo, taŭgos iu ajn. »
« Дорожа своими привилегиями, гвардейские офицеры полагали, что между ними неудовлетворительных быть не может (что действительностью не оправдывалось), и не раз случалось, что гвардейское начальство пропускало своими снисходительными аттестациями людей заведомо неспособных командирами полков в армию, считая, что в отборном войске, в гвардии, эти люди командовать отдельными частями не могут, а в армии — не беда, сойдет![9]. »
« [...] la Ĝenerala Stabo seniĝis je siaj malkapablaj membroj forsendante ilin komandi regimentojn, brigadojn kaj diviziojn kaj ne plu akceptis ilin reen al sia medio, anstataŭ korekte atesti ilin kiel maltaŭgajn al la servado. »
« [...] Генеральный штаб избавлялся от своих неспособных членов тем, что сплавлял их командовать полками, бригадами и дивизиями и уже назад их в свою среду не принимал, вместо того чтобы правдиво аттестовать их непригодными к службе[10]. »
« Promocio en la armeo okazis tiel malrapide kaj procento de vakaj postenoj de komandestroj de apartaj trupoj estis tiel malgranda, ke plejparto de la oficiroj de tiu ĉi kategorio finis sian aĝolimon je la rangoj de kapitano aŭ subkolonelo. Oni povis laŭ fingroj kalkuli feliĉulojn en la armeo, kiuj sukcesis atingi postenon de diviziestro. Nevole armeaj oficiroj apatie rigardis sian sorton kaj malamikeme rilatis al la gvardio kaj la Ĝenerala Stabo, damnante sian sorton. »
« Движение по службе в самой армии происходило столь медленно и процент вакансий на должности начальников отдельных частей был столь мал, что подавляющее большинство офицеров этой категории выслуживало свой возрастной ценз в чине капитана или подполковника. Можно было по пальцам сосчитать счастливчиков из армии, дослужившихся до должности начальника дивизии. Невольно армейские офицеры апатично смотрели на свою долю и злобно относились к гвардии и Генеральному штабу, кляня свою судьбу[11]. »
« La oficira korpuso, nenion kompreninta je la politiko, la penso pri kiu estis al ĝi plej severe malpermesita, troviĝis en la manoj de la soldata amaso, kaj la oficiroj havis sur tiun ĉi amason neniun influon; gvidis ĝin diversaj komisaroj kaj agentoj de socialismaj partioj, kiuj estis senditaj de la Soveto de Laboristaj kaj Soldataj Deputitoj por propagando de la paco "sen aneksoj kaj kontribucioj". La soldato plu batali ne deziris kaj trovis, ke se la paco devas esti farita sen la aneksoj kaj kontribucioj, kaj se estas proklamita principo de la rajto de la popoloj pri memdetermino, do plua sangoverŝado estas sensenca kaj neallasebla. Tio estis, tiel diri, oficiala klarigo; tiu sekreta konsistis je tio, ke venkis la slogano: "For la militon, tuj pacon kontraŭ iu ajn prezo, kaj senprokraste forpreni la teron de la bienulo" — surbaze de tio, ke la bienulo jarcentojn estis akumulanta sian riĉaĵon per kamparana dorso kaj necesas de li forpreni tiun ĉi kontraŭleĝe akiritan posedon. La oficiro tuj iĝis malamiko en la soldataj kapoj, ĉar li estis postulanta daŭrigon de la milito kaj reprezentis en la soldataj okuloj tipon de la bienulo en milita uniformo. »
« Корпус офицеров, ничего не понимавший в политике, мысль о которой была ему строжайше запрещена, находился в руках солдатской массы, и офицеры не имели на эту массу никакого влияния; возглавляли же ее разные эмиссары и агенты социалистических партий, которые были посланы Советом рабочих и солдатских депутатов для пропаганды мира «без аннексий и контрибуций». Солдат больше сражаться не желал и находил, что раз мир должен быть заключен без аннексий и контрибуций и раз выдвинут принцип права народов на самоопределение, то дальнейшее кровопролитие бессмысленно и недопустимо. Это было, так сказать, официальное объяснение; тайное же состояло в том, что взял верх лозунг: «Долой войну, немедленно мир во что бы то ни стало и немедленно отобрать землю у помещика» — на том основании, что барин столетиями копил себе богатство крестьянским горбом и нужно от него отобрать это незаконно нажитое имущество. Офицер сразу сделался врагом в умах солдатских, ибо он требовал продолжения войны и представлял собой в глазах солдата тип барина в военной форме[12]. »
« Unue plejparto de la oficiroj aliĝis al la partio de konstituci-demokratoj dum la soldata amaso subite iĝis komplete socialista-revoluciula, sed baldaŭ ĝi komprenis ke la socialistoj-revoluciuloj subestre de Kerenskij edifas ofensivon, daŭrigon de la alianco kun Entento kaj prokrastas dividon de la tero ĝis la Konstitucifara Asembleo, kiu devos decidi pri tiu ĉi afero, kreinte la bazajn leĝojn de la ŝtato. Tiaj intencoj tute malkongruis al la planoj de la soldata amaso kaj evidente kontraŭis ĝiajn sopirojn. Kaj ĉi tie la bolŝevista edifo trafis la guston kaj imagojn de la soldatoj. Ilin tute ne interesis la Internacio, komunismo kaj aliaj similaj aferoj, ili nur komprenis sekvajn bazojn de la estonta libera vivo: tuja paco kontraŭ iu ajn prezo, forpreno ĉe la tuta posedanta klaso, sendepende de tio al kiu socia klaso ĝi apartenis, de la tuta posedo, malaperigo de la bienulo kaj de la sinjoro ĝenerale. »
« Сначала большинство офицеров стало примыкать к партии кадетов, а солдатская масса вдруг вся стала эсеровской, но вскоре она разобрала, что эсеры с Керенским во главе проповедуют наступление, продолжение союза с Антантой и откладывают дележ земли до Учредительного собрания, которое должно разрешить этот вопрос, установив основные законы государства. Такие намерения совершенно не входили в расчеты солдатской массы и явно противоречили ее вожделениям. Вот тут-то проповедь большевиков и пришлась по вкусу и понятиям солдатам. Их совершенно не интересовал Интернационал, коммунизм и тому подобные вопросы, они только усвоили себе следующие начала будущей свободной жизни: немедленно мир во что бы то ни стало, отобрание у всего имущественного класса, к какому бы он сословию ни принадлежал, всего имущества, уничтожение помещика и вообще барина[13]. »
« La oficiro tiutempe aspektis sufiĉe mizere, ĉar li en tiu ĉi akvokirlo de diversaj pasioj tre malbone orientiĝis kaj ne povis kompreni kion li faru. Lin dum mitingoj komplete venkis iu ajn oratoro, sciinta babili kaj leginta kelkajn broŝurojn de la socialisma enhavo. Dum paroladoj pri tiuj ĉi temoj la oficiro estis komplete senarma, li nenion estis komprenanta je ili. Pri ajna kontraŭpropagando ne eblis eĉ paroli. Ilin neniu deziris aŭskulti. En kelkaj trupoj oni eĉ forpelis la tutan estraron, elektis por si la sian — novan — kaj deklaris ke ili iras hejmen, ĉar ili ne plu deziras militi. Simple kaj klare. En aliaj trupoj oni arestis la estrojn kaj sendis ilin al Petrogrado, al la Soveto de Laboristaj kaj Soldataj Deputitoj; fine, troveblis ankaŭ trupoj, plejparte en la Norda Fronto, kie la estrojn oni murdis. »
« Офицер в это время представлял собой весьма жалкое зрелище, ибо он в этом водовороте всяких страстей очень плохо разбирался и не мог понять, что ему делать. Его на митингах забивал любой оратор, умевший языком болтать и прочитавший несколько брошюр социалистического содержания. При выступлениях на эти темы офицер был совершенно безоружен, ничего в них не понимал. Ни о какой контрпропаганде и речи не могло быть. Их никто и слушать не хотел. В некоторых частях дошли до того, что выгнали все начальство, выбрали себе свое — новое — и объявили, что идут домой, ибо воевать больше не желают. Просто и ясно. В других частях арестовывали начальников и сплавляли в Петроград, в Совет рабочих и солдатских депутатов; наконец, нашлись и такие части, по преимуществу на Северном фронте, где начальников убивали[14]. »
« La problemo konsistis ankaŭ je tio, ke la menŝevistoj kaj socialistoj-revoluciuloj, konsiderintaj necesa subteni povon de la armeo kaj ne dezirintaj rompi rilatojn kun la aliancanoj, mem detruis la armeon per eldono de la fama ordono N 1. »
« Беда была еще в том, что меньшевики и эсеры, считавшие необходимым поддержать мощь армии и не желавшие разрыва с союзниками, сами разрушили армию изданием известного приказа № 1[15]. »
Rusia Imperiestra Armeo en Vikipedio
Rusia Imperiestra Armeo en Komuneja kategorio
