Nikolao la 1-a (naskiĝis la 6-an de julio 1796 en Carskoje Selo, la Rusia imperio — mortis la 2-an de marto 1855 en Sankt-Peterburgo) estis imperiestro de la Rusia Imperio en 1825—1855.
« Не менее решительным было действие заговора 14 декабря на правительство; от Петра до Николая правительство высоко держало знамя прогресса и цивилизации: с 1825 года — ничего похожего: власть только о том и думает, как бы замедлить умственное движение; уже не слово «прогресс» пишется на императорском штандарте, а слова «самодержавие, православие и народность» — это mane, fares, tacel деспотизма, причем последние два слова стояли там только для проформы. »
— Aleksander Herzen, Pri evoluo de la revoluciaj ideoj en Rusio [1851]
« En medio de mezkapabluloj, paradaj soldatoj, baltaj germanoj kaj sovaĝaj konservativuloj videblis Nikolao, suspektema, malvarma, obstina, senkompata, sena je animalteco — la sama mezkapablulo kiel ĉiuj kiuj ĉirkaŭis lin. »
« В окружении посредственностей, солдат для парадов, балтийских немцев и диких консерваторов виден был Николай, подозрительный, холодный, упрямый, безжалостный, лишенный величия души, — такая же посредственность, как и те, что его окружали. »
— Aleksander Herzen, Pri evoluo de la revoluciaj ideoj en Rusio [1851]
« Unu el la plej rimarkindaj rusaj germanoj, dezirintaj rusiĝi, estis Nikolao. Ĉion li faris por iĝi ruso — kaj la finnojn li baptis, kaj uniatojn li vergis, kaj preĝejojn li ordonis konstrui denove forme de oleujo, kaj rusajn juĝajn procedurojn li enkondukis tie kie neniu komprenis la rusan, kaj ĉion eksterlandan li pelis, kaj la eksterlandajn pasportojn li ne donis, — tamen la ruso li ne iĝis. »
« Один из самых замечательных русских немцев, желавших обрусеть, был Николай. Чего он не делал, чтобы сделать русским, — и финнов крестил, и униат сек, и церкви велел строить опять в виде судка, и русское судопроизводство вводил там, где никто не понимал по-русски, и все иностранное гнал, и паспортов не давал за границу, — а русским все не сделался. »
« Nikolao Pavloviĉ provis prunti de la proponoj de la sekretaj societoj; tiel la ideo establi la ĝendarman korpuson naskiĝis en la Suda Societo, sed ne estis evoluigita: ĝenerale la ĝendarmojn en la gubernioj oni planis taskigi pri oficiala protektado, defendado de ĉiuj subpremataj per malvero kaj arbitreco de lokaj aŭtoritatoj. La registaro de la imperiestro Nikolao la 1-a transformis tiun ĉi korpuson je politika polico, parte detektiva kaj simila al la liktoroj de la antikva Romo. »
« Николай Павлович пытался позаимствовать из предположений тайных обществ; так, мысль учредить корпус жандармов родилась в Южном обществе, но не была развита: в общих чертах на жандармских офицеров в губерниях предполагалось возложить официальное заступничество, защиту всех угнетаемых кривдою и самовластием местных властей. Правительство же императора Николая I обратило этот корпус в политическую полицию, отчасти сыскную, и вроде ликторов древнего Рима. »
« Mi persone — kies vivo estis rompita pro partopreno en la sekretaj societoj, malkovritaj en 1825 — mi, laŭ konscienco, konsideras la imperiestron Nikolao Pavloviĉ tute prava, ĉar en politika lukto, dum kiu la aŭtokrato defendas sian potencon, kompreneble ne eblas kompati la venkitan malamikon; sed kiam venos tempo enskribi vere en la historion tiun ĉi regadon, apenaŭ Rusio pardoneme priparolos tiun ĉi periodon de sia kroniko: de ĝi ne kaŝiĝos ke la tempo de Nikolao la 1-a estas la fonto de ĉiuj plagoj de la sekva regado, dum kiu finiĝis la malfeliĉa kaj katastrofa Krimea milito, estiĝinta pro specifaj opinioj de la imperiestro Nikolao la 1-a, finiĝinta per teritoriaj perdoj, ĝis tiam ne spertitaj de la Rusa imperio. »
« Лично сам, — чья жизнь была надломана за участие в тайных обществах, открытых в 1825-м году, — я, по совести, считаю импператора Николая Павловича совершенно правым, так как в политической борьбе, в которой самодержец стоит за свою власть, естественно, невозможно щадить побежденного противника; но, когда настанет время вписать правдиво в историю это царство, едва ли Россия обсудит снисходительно этот период своей летописи: от нее не скроется, что время Николая I есть источник всех бедствий следующего царствования, в котором окончилась несчастная и бедственная Крымская война, возникшая из своеобразных взглядов императора Николая I, окончившаяся территориальными отчуждениями, до того не испытанными Русскою империею. »
Biografio en Vikipedio
Plurmedioj en Komuneja kategorio
