| « [en Berdiĉevo] Ĉi tie unuafoje mi vidis manieron de varbado, kutiman en multaj eŭropaj ŝtatoj: bonstaturan junulon, sendepende de lia socia statuso, sed kutiman al facilanima kaj perversa konduto, regimentaj varbistoj logas al drinkejo, drinkigas lin ĝis ebriiĝo, admonas soldatiĝi, flatas lin kaj kantas al li akompane de malbonaj kantistoj kantojn, ekscitantajn liajn sentojn; miajn orelojn atingis jena kanto de varbistoj de ulanoj:
Aliĝu, aliĝu al ulanoj, ulanoj estas bonaj sinjoroj, la jako blanka, la ĉako nigra, bubo konvena kaj moviĝema!
Al la ebriulo oni donas iom da mono, vestas lin je milita uniformo, subskribigas lian aprobon se li scias skribi kaj per drinkaĵoj endormigas lin. Matene, vekiĝinte, li vidas sin vestita, ĉirkaŭita de kamaradoj, kaj kiel ajn li rifuzu la servon, tamen li jam estas forkondukata subgarde al regimento, se li ne deziras iri propravole, kaj jen la soldato jam estas en la servo — Nek petoj de parencoj, larmoj de edzino kaj infanoj jam estas estimataj, — li estas soldato definitive kaj en militista vico li perdas personan liberecon kaj subiĝas al ĉiuj sekvoj de la militservo. Certe tio okazas ne al ĉiuj varbatoj senescepte, multaj iras laŭ siaj propraj kalkuloj kaj deziro, sed aliaj estas varbataj je la supre priskribita maniero. » | | « Тут в первый раз видел я способ вербования, принятый во многих европейских государствах: казистого молодого человека, какого бы он звания ни был, но поведения легкого и развратного, заманивают полковые вербовщики в трактир, поят его допьяна, уговаривают его вступить в военную службу, льстят его и поют ему в сопровождении нескольких плохих музыкантов песни, возбуждающие его чувства; до слуха моего дошла такая песнь вербовщиков уланов:
Пристань, пристань до уланы, а уланы добры паны, куртка бела, кивер черной, Хлопец годный и моторной!
Пьяному дают немного денег, надевают на него военный мундир, берут с грамотного подписку и напитками усыпляют его. Утром, проснувшись, он видит себя одетым, окруженным товарищами, и как ни отговаривается от службы, но уже уводится под арестом в полк, ежели добровольно идти не хочет, и уже солдат на службе — Ни просьбы родственников, слезы жены и детей уже не уважаются, — он солдат окончательно и в воинском строю теряет личную свободу и подвергается всем последствиям военной службы. Конечно, это случается не со всеми вербуемыми без исключения, многие идут по своим собственным расчетам и желанию, но другие вербуются вышеупомянутым способом. » |